Quần jean co giãn có nên mua nhỏ hơn một size

Chiếc quần vừa khít lúc thử. Tới chiều thì rộng.

Ai từng mặc jean có spandex đều gặp cảnh này, và nó đẻ ra một lời khuyên truyền miệng: quần co giãn thì cứ lấy nhỏ hơn một size. Lời khuyên đó đúng, nhưng đúng trong một khoảng hẹp hơn nhiều so với cách người ta hay nói.

Bài này nói rõ khoảng hẹp ấy nằm ở đâu.

Con số dễ nhớ: quần pha 2% elastane nới chừng 1 tới 1,5 cm ở vòng eo sau nửa ngày mặc.

Phần nới đó không rải đều. Nó dồn vào ba chỗ chịu lực là gối, mông và đũng. Bản cạp nới ít nhất, vì chỗ đó có ba bốn lớp vải chồng lên nhau cộng thêm đường chần, cứng gần như một sợi dây đai.

Đây là chi tiết quyết định cả bài. Bạn nghĩ mình mua nhỏ hơn để "chờ nó giãn". Nhưng chỗ bạn thấy chật nhất thường là cạp, mà cạp thì gần như đứng yên.

Sau khi giặt thì tuỳ loại sợi. Elastane co về gần chỗ cũ. Cotton nguyên chất thì không. Cơ chế đằng sau nằm ở bài jean co giãn và 2% spandex.

Nhiều người tin quần càng nhiều spandex thì càng mau bai. Đo thật thì ngược lại.

Theo phép đo dùng chuẩn ASTM D3107, kéo mười chu kỳ rồi để nghỉ một giờ mới đo lại, denim có mức biến dạng vĩnh viễn từ 2,5% tới 11,5% tuỳ mức tải. Càng nhiều elastane, con số ấy càng thấp. Sợi elastane kéo vải về dáng cũ. Nó chống bai chứ không gây bai.

Cảm giác "quần thun mau bai" tới từ chỗ khác. Quần co giãn cho bạn cảm nhận rõ độ nới ngay trong ngày. Quần cotton cứng thì bai âm thầm, rồi một hôm bạn nhận ra nó rộng hẳn mà không biết từ lúc nào.

Con số này in ở tem bên trong, cạnh thành phần vải. Mất năm giây để đọc.

Dưới 1%, hoặc không ghi gì: coi như cotton nguyên chất. Lấy đúng size, hoặc lấy lớn hơn nếu vải dày từ 13 oz trở lên. Loại này nới ra thì ở luôn, không co về.

Từ 1 tới 2%: đây là vùng mà lời khuyên "lấy nhỏ hơn" bắt đầu đúng. Với điều kiện bạn đang phân vân giữa hai size, chứ không phải chiếc nhỏ đã chật sẵn.

Từ 3% trở lên: gần như chắc chắn lấy nhỏ hơn. Vải này ôm mạnh và hồi tốt. Lấy đúng size thì tới trưa quần đã rộng ra thấy rõ.

Có kèm sợi polyester hoặc T400: lấy đúng size. Loại này giữ dáng tốt tới mức phần nới gần như không đáng kể.

Đây là phần mà lời khuyên truyền miệng bỏ qua, và cũng là chỗ tốn tiền oan nhiều nhất.

Quần cạp cao ôm sát eo. Cạp cao ngồi đúng chỗ eo thắt lại, nơi có xương sườn ngay bên dưới. Chật ở đó không phải chuyện thẩm mỹ. Nó cấn thật, và vải nới bao nhiêu cũng không dời được cái xương đi.

Quần bạn định mặc để ngồi lâu. Vòng bụng lúc ngồi lớn hơn lúc đứng chừng 3 tới 5 cm. Chiếc quần vừa khít trong phòng thử sẽ thành một sợi dây siết sau hai tiếng gõ máy tính. Chuyện này nằm ở bài ngồi văn phòng tám tiếng.

Quần vải lót hoặc vải dày từ 13 oz. Vải dày không nới theo elastane. Nó chỉ cứng và cấn.

Đứng thẳng rồi cài cúc là phép thử tệ nhất, vì tư thế đó là tư thế bạn ít giữ nhất trong ngày.

Làm bốn việc này thay vào đó. Ngồi xổm hết cỡ và giữ chừng mười giây. Ngồi lên ghế rồi cúi người buộc dây giày. Bước lên một bậc thang cao. Luồn hai ngón tay vào giữa cạp và bụng, lọt hai ngón là vừa, lọt một ngón thì bữa trưa sẽ nhắc bạn nhớ.

Nếu chiếc nhỏ hơn qua được cả bốn phép thử, lấy nó. Rớt một phép thì lấy chiếc lớn hơn, kể cả khi tem ghi 3% elastane.

Cách này có một điểm yếu, và mình chưa thấy ai giải quyết được.

Phòng thử đồ cho bạn chừng ba phút, trong khi thứ quyết định chiếc quần có mặc được hay không lại là giờ thứ tư. Bốn phép thử ở trên mô phỏng được tư thế, nhưng không mô phỏng được thời gian. Mình từng chọn đúng theo cả bốn phép mà vẫn phải bỏ một chiếc, chỉ vì nó cấn ở đũng sau khoảng ba tiếng, và không có cách nào biết trước điều đó lúc còn đứng trong tiệm.

Mua trên sàn thì mất luôn cả bốn phép thử. Lúc đó số đo là thứ duy nhất còn đáng tin, cách đo nằm ở bài đo size tại nhà và chọn size trên sàn.

Quần ghi 2% spandex mà mặc vẫn cứng, có phải hàng giả không? Không hẳn. Elastane 2% trên nền vải 14 oz cho cảm giác cứng hơn hẳn 2% trên nền 10 oz, vì phần cotton áp đảo. Xem thêm bài denim bao nhiêu oz.

Mua nhỏ một size rồi quần không giãn ra thì làm gì được? Nong cạp ở tiệm sửa được chừng 2 tới 3 cm, nhưng phải rạch bản cạp và ghép thêm vải, nên nhìn ra vết. Rẻ hơn và đỡ tiếc hơn là đổi size trong thời gian còn được đổi.

Vải co giãn bốn chiều có nới nhiều hơn hai chiều không? Nới theo chiều dọc nữa, nên cảm giác thoải mái hơn khi ngồi. Vòng eo thì không nới thêm bao nhiêu, vì chiều dọc không giúp gì cho chỗ đó.

Giặt nước nóng cho quần co lại có được không? Được với cotton, nhưng nước nóng làm sợi elastane chết dần, và sợi elastane chết thì quần bai vĩnh viễn chứ không co nữa. Đổi lại vài centimet trước mắt bằng cả tuổi thọ chiếc quần là một cuộc đổi tệ.

Đang ở giữa hai size mà quần có 2% spandex thì chọn cái nào? Chọn nhỏ hơn, trừ khi rơi vào một trong ba loại quần ở mục trên. Phần bàn kỹ hơn nằm ở bài ở giữa hai size.

Cách gọn nhất mình vẫn dùng: đọc phần trăm elastane trên tem trước, rồi mới nhìn tới size. Con số đó nói trước cho bạn biết chiếc quần sẽ nới hay đứng yên, và nó nằm ngay đó, mất năm giây để đọc.

Số đo từng mã của POTA STUDIO nằm ở trang hướng dẫn chọn size. Dáng ôm có spandex xem ở skinny tôn dáng.

Đọc tiếp: Jean co giãn: 2% spandex làm được gì · Ở giữa hai size thì chọn cái nào

*

Ảnh minh hoạ: RDNE Stock project · Ron Lach · Dmitriy Steinke trên Pexels.